ExecutorService ve CompletableFuture ile asenkron iş nasıl yapılır? Thread pool boyutunu nasıl belirlersiniz?

ExecutorService, thread'leri tek tek yaratmak yerine bir thread pool'a iş göndermeyi sağlar. CompletableFuture ise bu işleri zincirleyip birleştirmeyi (callback, hata yönetimi, paralel bekleme) kolaylaştırır.

ExecutorService pool = Executors.newFixedThreadPool(16);

CompletableFuture<User> userF =
    CompletableFuture.supplyAsync(() -> userClient.get(id), pool);
CompletableFuture<List<Order>> ordersF =
    CompletableFuture.supplyAsync(() -> orderClient.list(id), pool);

CompletableFuture<Profile> profileF = userF
    .thenCombine(ordersF, Profile::new)
    .orTimeout(2, TimeUnit.SECONDS)
    .exceptionally(ex -> Profile.empty());

Profile p = profileF.join();

• thenApply: sonucu dönüştürür; thenCompose: başka bir future döndüren adımı düzleştirir (flatMap).
• allOf(...): hepsini bekler; anyOf(...): ilk biteni alır.
• exceptionally / handle: hata yönetimi.

Tuzaklar

• Executor vermezseniz supplyAsync ForkJoinPool.commonPool() kullanır; bu havuz varsayılan olarak CPU sayısı - 1 thread içerir ve bloklayan I/O ile hızla tıkanır. I/O işleri için kendi executor'ınızı verin.
• Executors.newCachedThreadPool() sınırsız thread, newFixedThreadPool sınırsız kuyruk kullanır. Production'da sınırlı kuyruk ve reddetme politikası olan ThreadPoolExecutor tercih edin.
• Pool'u uygulama kapanırken shutdown() + awaitTermination() ile kapatın.

Pool boyutu

• CPU-bound: yaklaşık çekirdek sayısı (Runtime.getRuntime().availableProcessors()).
• I/O-bound: çekirdek * (1 + bekleme süresi / hesaplama süresi). Örneğin 8 çekirdek, isteklerin %90'ı beklemeyse yaklaşık 80 thread.
• Sonuçta yük testi ile doğrulanır; downstream servisin (DB pool, API limiti) kapasitesi de üst sınırdır.

Java 21+ ile bloklayan I/O işleri için Executors.newVirtualThreadPerTaskExecutor() çoğu zaman pool boyutu hesabını gereksiz kılar.